Günümüzde uluslararası firmaların çoğunluğu, ticari operasyonları sırasında Çin’de bazı hukuki problemler ile karşılaşmaktadır. Bunlardan bir tanesi de marka tescil sürecidir.

Ancak bu noktada yanlış bilinen olgu; Çin Hukuk Sisteminin, marka haklarının korunması konusunda yetersiz olduğudur. Diğer bir deyişle, taklit ürünlerin Çin’de serbestçe üretilmesi ve satılmasıyla ilgili önyargıdır. Problemin temel sebebi ise yabancı firmaların uygulamış oldukları stratejik hatalardır.

Çin’de malumunuz üzere taklit ürünler, marka adlarının taklit edilmesi yaygındır. Fakat marka tescili yaptıran firmaların, söz konusu ürünler hakkında yasal ve ticari yaptırımlarda bulunma hakları mevcuttur. Konuyu daha sağlıklı incelemek açısından, Çin’in hukuksal sistemine değinmenin faydalı olacağını düşünüyorum.

1978’de Deng Xiaoping’in önderliğinde başlayan ekonomik reformlar kapsamında, devlet teşebbüsleri özelleştirilmiş ve yabancı yatırımcılar Çin’e gelmeye teşvik edilmiştir. Bu süreç içerisinde, ticari alanda ortaya çıkan hukuksal boşlukları gidermek için Çin hükümeti tarafından yeni yasalar yürürlüğe konulmuştur. 1993’de yürürlüğe giren Çin Şirketler Hukuku, bu ihtiyacın ilk ürünüdür. Bunu takiben 2005 Yılı’nda hazırlanan yeni şirketler hukuku ise üç temel prensip üzerine dayandırılmıştır:

1. Etkili bir kontrol mekanizması oluşturmak
2. Ticaret sistemindeki yapısal eksikleri gidermek
3. Yabancı hissedarları ve yatırımcıları korumak

Böylece, Çin’in küresel sisteme adaptasyonunu sağlayan etkili bir yasal zemin oluşturulmuştur. Bunlara ek olarak, 11.11.2001’de Dünya Ticaret Örgütü’ne kabul edilen Çin Halk Cumhuriyeti, uluslararası alanda da ticari bir aktör haline gelmiştir. Bu sebeplerden dolayı, Çin Ticaret Hukuku’nu yetersiz olarak tanımlamak önyargılı bir davranıştır.

Dünyaca ünlü bir kahve markası olan “Starbucks Corporation” adlı firmanın, Çin’de yerel bir şirkete karşı kazanmış olduğu hukuki zafer de; Çin yasalarının yabancı şirketleri marka tescili kapsamında eşit şekilde koruduğunun açık bir göstergesidir. Davanın içeriğine göre, 1999 Yılı’nda Çinli yerel bir firma, “Starbucks” markasının Çince tercümesi olan “Xing Ba Ke” ismini kendi adına tescil ettirir ve “Shanghai Xing Ba Ke Coffe Shop Ltd.” adlı bir şirketi 2000 Yılı’nda faaliyete geçirir. Ancak aynı sene Çin Pazarına girmeye karar veren gerçek Starbucks Firması, isim hakkının başka bir şirket tarafından tescil edildiğini fark eder ve duruma yasal platformda itiraz eder. 2003’de Şangay 2.Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından Amerikan şirketi haklı bulunur ve uluslararası bir marka olan “Starbucks” ismi Amerikan şirketi adına tescil edilir. Duruma itiraz eden Çinli firma, dosyayı Çin Halk Cumhuriyeti Yargıtay’ına taşır. 2007 Yılı’nda sonuçlanan dava sonrasında, Çinli firma 500.000 RMB (79.136 USD) tazminata mahkûm olur ve isim hakkı gerçek Starbucks Co.’ya iade edilir.

Yukarıda belirttiğim örnekteki gibi, Çin’de karşılaşabilecek ticari ve hukuki problemler Çin’in yapısal eksikliklerinden değil; yabancı şirketlerin hatalı stratejilerinden kaynaklanmaktadır. Etkili ve uygun bir danışmanlık hizmetiyle Çin’de her tip sorunu çözmek mümkündür. Uygulamalar sırasında süreç uzun sürse de, Çin yatırımlarınızı gerçekleştirmek için elverişli bir ülkedir. Ancak marka tescili, hukuki bağlamda yapılması gereken önemli bir yasal işlemdir.

Çin tavşan yılını geride bıraktı, Ejderha yılına girdi. Ejder yılında Çin’in büyüme hızının düşmesi bekleniyor, AB ve ABD’de piyasalarında toparlanma olmazsa Çin’in büyüme hızının daha da düşmesi bekleniyor.

Ejder yılı başlıyor

Çin’de ejderha yılı başlıyor, yüz milyonlarca insan ailelerini görebilmek için Çin içinde seyahat ediyor. Tatilden sonra ne olacak şuan için kimsenin umrunda değil gibi, zira geçtiğimiz sene %9 luk bir büyüme ile kapandı.

Çin’in büyüme hızı düşüyor

Duruma baktığımızda bu sene için yapılan tahminlerin gerçekleştiğini görmek güç değil. Ekonomideki büyümede yavaşlama ilk çeyrekte etkilerini gösterecek, Ejderha iyimser bir bakışla 2012′de %8 büyüyebilecek. Ancak Avrupa ve Amerika piyasalarında bir iyileşme olmazsa ki bu büyük bir olasılık, bu durumda büyüme %7′yi geçmeyebilir. Ayrıca ihracattaki gerileme, artan ithalat ve euro değerindeki düşüşler Çin’in döviz rezervlerini de düşürecektir.

Enflasyon düştü

Hükümet aldığı tedbirlerle enflasyonu %6,5′dan %4 seviyelerine çekmeyi başardı, bu düşüş iyimser gözüksede hükümetin kontrol mekanizmalarını gevşetmesini beklememek gerek. En iyi ihtimalle Çin Merkez Bankası bankaların rezerv limitleri ve faizleri biraz gevşeterek, piyasadaki ticari ve şahsi kredi kullanımında mütevazi bir büyüme gerçekleşmesini sağlayabilir.

İnşaat sektörü yavaşlayacak

Gayrimenkul piyasalarında görülen düşüş özellikle Pekin, Şanghay gibi birinci sırada yer alan şehirlerde %30 lara varan düşüşlerin uzun bir sürede düşük kalacağı büyük bir ihtimal. Dolayısıyla inşaat sektörü de bu yavaşlamadan etkilenecektir.

Yerel hükümetlerin borçları her nekadar merkez hükümeti zorlamasada, 1.68 trilyon dolara ulaşmış vaziyette. Alınan tedbirler buralarda da kısıtlamaların olacağını gösteriyorki, inşaat sektörünü yavaşlatacak ikinci bir faktör.

Ejderler Avrupa’da şirket avında

Çin’deki yavaşlamalara rağmen, Çinli büyük şirketler Avrupalı teknoloji firmalarını ekonomik darlıktan yararlanarak satın almaya çalışıyor. Bu hareket RMB’nin uluslararası piyasalarda güçlenmesini ve yer edinmesinide sağlıyor. Finansal alanda açılma kontrollü şekilde devam ederken, yapılan değişiklikler önümüzdeki iki sene içerisinde şirketler dışında Çinli yatırımcılarında, Avrupa ve Amerika mevcut olan yatırım enstrümanlarını kullanarak şahsi paralarını değerlendirmeleride mümkün olabilecek. Bank Of China, China Communications ve diğer önemli Çin bankaları, Türkiye ve Avrupa’da temsilciliklerini ve yaptıkları anlaşmaları güçlendiriyorlar, örneğin şu anda Türkiye’de bankalar RMB mevduatları açabiliyorlar.

MBA öğrencileri Çin’de yarı fiyatına iş arıyor

Çin’de ekonomik gelişme ve batı ülkelerindeki kriz enteresan sonuçlar doğuruyor. Bunlardan bir taneside günden güne artan yabancı eleman sayısı. Özellikle yeni mezunlar, MBA öğrencileri Çin’de iş arıyorlar. Avrupa’da alabilecekleri maaşın yarısına razı olarak çalışıyorlar. Çin’de 600 bin kişinin üzerinde yabancı bulunuyor.

Çin’ce de kriz kelimesinde bulunan iki karakter (Wéi + jī) tehlike ve fırsat anlamına gelmektedir. 1997 yılında Asya Pasifik pazarını kasıp kavuran finansal kriz dünyayı batırırmı derken, Çin’in yıldızını parlatmıştır.

Güneydoğu Asya Finansal Krizi

Temmuz 1997′den itibaren Asya’nın büyük bir kısmını ele geçirmiş ve yayılarak dünya ekonomisini batırmasından korkulmuştur.

Tayland hükümeti, para birimi Baht’ı destekleme girişimlerinin ardından, kısmen emlak yüzünden meydana gelen sancılı bir aşırı büyüme sürecine rağmen onu ABD Doları’ndan ayırarak serbest bırakma kararı aldı. Bunun üzerine, Tayland Bahtı’nın değerinin dibe vurması sonucu kriz meydana gelmiştir. O zamanlar, Tayland’ın dış borcu zaten çok fazlaydı. Bu borç yüzünden, para biriminin değeri çökmeden önce bile ülke iflasa sürüklenmişti. Kriz yayılınca, güneydoğu Asya ülkelerinin birçoğu ve Japonya’da, para birimlerinin değeri ve borsayla diğer varlıkların fiyatları düşerken özel borçlarda ciddi bir yükselme oldu.

Krizin varlığı ve sonuçları hakkında genel bir kanı bulunmakla beraber, bu krizin nedenleri, kapsamı ve çözümü hala tartışmalıdır. Endonezya, Güney Kore, ve Tayland, bu krizden çok etkilenen ülkeler olmuşlardır. Hong Kong, Malezya, Laos ve Filipinler de bu ani düşüşden etkilenmişlerdir. Çin, Hindistan, Tayvan, Singapur, Brunei, ve Vietnam daha az etkilenmişlerse de bu ülkelerin tümü bölgedeki talep ve güven kaybından dolayı sıkıntı çekmişlerdir.

Güneydoğu Asya Krizinde Çin’deki Durum

Çin’in para birimi Renminbi (RMB) ya da genel olarak kullanılan adıyla Yuan, 1994 yılında, 1 Dolar = 8.3 RMB olarak sabitlenmişti. 1997 – 1998 boyunca, değerini koruyarak sıkıntı yaratmamışken, batı basınında, Çin’in ihraç mallarına kıyasla ucuzlayan ASEAN ülkeleriyle rekabet edebilme gücünü koruyabilmesi için yakında para biriminin değerini düşürmek zorunda kalacağına dair ağır spekülasyonlar yapılmaktaydı. Bununla beraber RMB konvertible olmadığından, spekülatörlere karşı değerini koruyarak sabit kalabiliyor ve ülkenin Asya’da sivrilmesine yardım ediyordu.

Güneydoğu Asya ülkerinin birçoğundaki yatırımların aksine, Çin’deki yabancı sermayenin neredeyse tamamı, tahvil değil tesis şeklindeydi ve bu yüzden yabancı sermaye ülkeden hızla kaçamıyordu.

Krizin Çin açısından sonuçları

Güneydoğu Asya krizinin sonucunda Çin ihracatta Asya’da sivrilmiştir. 1997 yılında, dünya genelinde gelişmekte olan ülkelere yapılan toplam sermaye akışının neredeyse yarısını bölge ülkeleri çekmekteydi. Kriz sonucunda, doğu Asya’daki yatırım ve ekonomik ağırlık, Japonya ve ASEAN’dan Çin ile Hindistan’a doğru kaymıştır.

Kaynaklar;
- Yrd.Doç. Dr. Selçuk Balı, Yrd. Doç. Dr. Ahmet Büyükşalvarcı (2011), 1930′dan 2010′a Finansal Krizler Tarihi.
- Wikipedia – 1997 Asian financial crisis 

Türkiye ve Avrupa’nın stent ve katater üretiminde lider olan Türk medikal firması Alvimedica, Çin’in başkenti Pekin’de gerçekleştirdiği lansman ile Çin pazarına giriş yaptı. İnvazif kardiyoloji ürünleri alanında 2015 yılında dünyada ilk 5 firma arasına girmeyi hedefleyen Alvimedica için Çin pazarı, Asya Pasifik’deki en önemli merkezlerden biri olacak.

Çin Büyükelçimiz Sayın Murat Salim Esenli, Pekin Ticaret Başmüşavirimiz Sayın Ender Öncü, Pekin Ekonomi Müşavirimiz İlker Şenel, Çin Sağlık Bakanlığı ve SDFA yetkililerinde yer aldığı toplantıda, Çin ve Türk sağlık görevlileri ve doktorları arasında yeni güçlü bir dostluk köprüsü kuruldu. Alvimedica’nın tanıtım toplantısında, Alvimedica CEO’su Cem Bozkurt ve Büyükelçimiz Murat Salim Esenli birer konuşma yaparak Alvimedica ürünleri ve Çin pazarı hakkında değerlendirmelerde bulundular.

Alvimedica CEO’su Cem Bozkurt, Çin’de bulunmaktan duydukları memnuniyeti ifade ettiği konuşmasında şunları söyledi:

“Alvimedica olarak, Avrupa’da gayet iyi bilinen güçlü Ar-Ge yatırımlarımızın başarılı birer çıktısı olan stent ve kateterlerimizin her ülkede olduğu gibi Çin’de de sertifikalandırılmasından büyük bir mutluluk duyuyoruz. Alvimedica’nın ileri teknoloji stentlerinin, kısa süre içinde, Çin’deki 370 milyon dolarlık potansiyel stent pazarı için önemli ve güçlü bir tercih unsuru haline geleceğinden eminiz. 1,3 milyarlık nüfusuna karşılık Çin’in 70 yaş ortalamasıyla dünyada birçok ülkeden çok daha iyi bir sağlık performansı sergilediği bir gerçektir. Alvimedica olarak bizlerin de hedefi, Çin’in bu yüksek sağlık performansına en kaliteli ve gelişmiş teknolojilerle katkıda bulunmak olacaktır. Alvimedica olarak, bu işbirliğinin iki taraf için de verimli ve faydalı olmasını diliyor; derin ve köklü geçmişe sahip iki ülke arasında güçlü bir köprü oluşturmanın tarifsiz gururunu yaşıyoruz”.

Çin, pazarı 25 milyonu bulan kardiyovasküler, 5 milyon taşikardi hastası ve 5 milyona yakın kalp krizi vakalarıyla, girişimsel kardiyoloji alanında her türlü yeniliğe ihtiyaç duyuyor. Bölgede yılda 200 bin açık kalp ameliyatı gerçekleşirken, 75 bin hastane ve 1800 civarında girişimsel kardiyoloji laboratuarı bulunuyor. Her yıl girişimsel kardiyoloji alanında 230 binden fazla vakaya ise müdahale ediliyor.

Coracto Çin pazarında iddialı

Alvimedica’nın yaptığı düzenli Ar-Ge yatırımlarının bir ürünü olan Rapamisin salımlı koroner stenti Coracto, yerel pazarın yüzde 65’ine sahip üç markayla rekabet edecek. Biyoeriyebilir polimer kaplamasının ince olması ve 10 – 12 haftalık bir sürede tamamen vücut içerisinde erimesi sayesinde Rapamisin’in yüzde 100 salımını sağlayan Coracto Rapamisin Salımlı Koroner Stent’in başarısı bugün birçok uzman tarafından teyid ediliyor.

Uzun dönemli klinik başarısının yanı sıra zor lezyonlardaki performansı ile dikkat çeken Rapamisin salımlı koroner stent Coracto, 2010 EuroCTO Club Başkanı Alman Prof. Dr. Nicolaus Reifart tarafından CTO hastalarında yapılan özel bir  klinik çalışmaya konu oldu. Coracto, literatürde tamamı yüzde 100 kronik total oklüzyon hastaları (CTO) ile ilişkili yapılmış tek yayın olma özelliğini taşıyan ve aynı zamanda 6,5 yıl gibi uzun süreli hasta takip sonuçları olan tek ürün olması nedeniyle tıp çevrelerinin de dikkatini çekiyor.

Türk firmalarını Çin pazarında görmekten mutluluk duyuyor, Alvimedica’ya Çin pazarında başarılar diliyorum.

Çin pazarındaki hareketlilik dünya ekonomisine pozitif etkileri olurken, Çin dünyayı krizden çıkarabilir mi ? Çin ekonomisi de artık yavaşlamaya başladı.

Çin ekonomisi yavaşlamaya başladı. Dünya’da büyük yatırımlara giren Çin, Amerika ve Avrupa’da bitmek bilmeyen kriz ortamının etkilerini yaşamaya başladı. İç piyasa şu sıralar hareketliliğini sürdürsede önümüzdeki yılın ilk çeyreğinde büyük bir durgunluk yaşanması söz konusu. Bununla birlikte eyalet yönetimlerinin ve altındaki yerel yönetimlerin merkez hükümete olan borçları %60′ın üzerine çıktı. Merkez hükümetin bütçe rezervleri bu borçlanmaları karşılayacak güçte olsa dahi, bu borç büyümesinin baskısı düşündürücü boyutlarda.

Önümüzdeki yıl yerel yönetimlerin özellikle inşaat faaliyetlerini daraltması büyük bir olasılık. Maliye bakanlığı ekonomiyi soğutmak için bankalara verdikleri kredilerin karşılığının %75′ini rezerv olarak tutmak zorunluluğu getirdi.

Yatırım şirketleri dünyada yaşanan ekonomik krizin devam etmesi, piyasalardaki genel düşüş ve yavaşlama belirtilerini göz önüne alarak üst düzey yöneticilere halka açılma planlarını ya da hisse satışlarını ertelemelerini tavsiye ediyor.

Durum böyle olunca Avrupa’nın ve dünyanın gözünü kamaştıran, 3.4 trilyon dolarlık nakit rezervin büyük bir kısmının Euro hazine bonolarına ya da Amerikan hazine bonoların yatırımı olmayacaktır, olsada çok küçük miktarlarda olabilir. Ülkenin enflasyon oranı %6 ortalama ile devam ederken, Çin hükümetinin hedefi kendi ekonomisini ayakta tutan yüksek likidite problemleri üzerine odaklanıp, yüksek harcamayı kontrol altına almak üzere olacaktır.

Sonuç olarak, Çin pazarındaki hareketliliğin dünya ekonomisine pozitif etkileri olmasına rağmen, dünyayı krizden çıkartmasını beklemek hayalden öteye gidemez. Krizde olan ekonomilerin borçlarını hazine bonoları alarak üstlenmesi ve bunun karşılığında kendi büyümesini yavaşlatması ya da ülkenin ihtiyaçlarını karşılamasını azaltması olası bir durum değil.